Qhatupi rimakuy

conversation au marché

qhatuq : imatan maskhashanki ?Wirakucha?
Le vendeur : que cherchez-vous ?
Rantiq : sumaq puka t'ikakunatan
le client : de belles fleurs rouges
qhatuq:kashanmi rosasniy,munankichu ?
Le marchand : j'ai des roses,en voulez-vous ?
Rantiq : ari qoya,munanin
le client : oui madame,j'en veux
qhatuq : apankichu ?
Le vendeur : vous les emportez ?
Rantiq : ari,apasaqmi
le client : oui,je les emporte

Musuq simikuna
des mots nouveaux

sumaq beau,superbe
apay emporter
kay être,avoir
unku chemise
wara pantalon
rantiy acheter
qilqana stylo,crayon
qilqa écriture
qilqay écrire
akllay choisir
saway se marier
p'acha vêtement,linge,costume,veste
p'ampay enterrer
machu vieux
paya vielle
mawk'a usé
chuku chapeau
husut'a sandales
qulqi argent
quri or
umiña pierre précieuse
ch'ipana bracelet
tullunpi boucles d'oreilles
chuki flèche
sayri tabac,cigarette
uywa animal

grammaire

le verbe :kay
avoir


présent de l'indicatif


ñuqaq kan j'ai (= de moi,il y a)
qanpa kan tu as (= de toi il y a)
paypa kan il/elle a
ñuqanchispa kan nous avons
ñuqaykuq kan nous avons
qankunaq kan vous avez
payakunaq ils/elles ont

forme progressive

ñuqaq kashan
qanpa kashan
paypa kashan
ñuqanchispa kashan
ñuqaykuq kashan
qankunaq kashan
paykunaq kashan

ñuqaq qulqiy kashan

j'ai de l'argent
ñuqaq quriy kashan


j'ai de l'or
ñuqaq umiñay kashan


j'ai des pierres précieuses
taytaypa chukin kashan


mon père a une flèche
taytaypa sayrin kashan


mon père a une cigarette
mamaypa yuraq umiña siwin kashan


ma mère a une bague blanche
apuskipa chakran kashan


ñuqanchispa wasinchis kan
nous avons une maison


ñuqanchispa chakranchis kan
nous avons un champ


ñuqaykuq wasiyku kan
nous avons une maison


qankunaq chakraykichis kan
vous avee un champ


paykunaq wasinku kan
ils ont une maison


imatan maskhashan wayna ?
Que cherchez-vous jeune homme ?


Kashanmi q'illu t'ikay,munankichu ?
J'ai des fleurs jaunes,en voulez-vous ?


Mayqenta apayta munanki,sipas ?
Combien voulez vous en emporter,mademoiselle ?


Puka t'ikatachu munanki ?
Aimez-vous les fleurs rouges ?


Yuraq unkutachu rantinki ?
Achères-tu une chemise blanche


ima pawkar waratan munashanki ?
Tu veux un pantalon de quelle couleur ?


Ima rantiqmi qhatuta rishanki ?
Tu vas chez quel vendeur au marché ?